Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı – KKYDP 2026 kapsamında arıcılık yatırımları AÜİP konu kodu altında hibe desteğine tabidir; hibeye esas proje tutarı üst limiti 30.000.000 TL olup hibe oranı yüzde 50 ila yüzde 70 arasındadır ve tüm yatırım niteliklerinde (yeni tesis, tamamlama, kapasite artırımı, modernizasyon/otomasyon) başvuru yapılabilmektedir. Kovan alımı, bal sağım ekipmanı, güneş enerji sistemi, gezginci arıcılık için arıcı barakası veya karavanı ve arı ürünleri işleme tesisi bu hibe kapsamında desteklenen başlıca yatırım kalemleridir. Başvuru için AKS’ye (Arıcılık Kayıt Sistemi) kayıtlı olmak, Bakanlık kayıt sistemine son beş yıl kesintisiz kayıtlı bulunmak ve en az 30 arılı kovana sahip olmak temel şartlar arasındadır.
AÜİP Nedir? Kırsal Kalkınma Destekleri 2026’da Arıcılık İçin Doğru Konu Kodu Hangisi?
KKYDP 2026 Uygulama Rehberi Ekleri EK-1’e göre arıcılığa yönelik KKYDP başvurularında iki farklı konu kodu mevcuttur. Bu ayrımı bilmeden yapılan başvurular doğrudan geçersiz sayılmaktadır.
AÜİP (Arı Yetiştiriciliğine Yönelik Yatırımlar): Kovan alımı, bal sağım ekipmanı, güneş enerji sistemi, gezginci arıcılık ekipmanı ve ana arı üretim materyallerini kapsayan konu kodudur. Arıcılık işletmesinin üretim kapasitesini doğrudan etkileyen yatırımlar bu kod altında değerlendirilir.
TÜİ-B6 (Arı Ürünlerinin İşlenmesi, Paketlenmesi ve Depolanması): Bal, propolis, arı sütü, arı ekmeği ve balmumunun işlendiği, paketlendiği veya depolandığı tesis yatırımlarını kapsar. Kovan ve saha ekipmanı bu kod altında değerlendirilmez.
Her iki konu kodu için de hibeye esas proje tutarı üst limiti 30.000.000 TL’dir ve tüm yatırım niteliklerinde başvuru yapılabilmektedir.
Karar ağacı: Kovan, ekipman veya gezginci arıcılık yatırımı mı yapıyorsunuz? AÜİP konu kodunu kullanın. Bal, propolis, arı sütü işleme/paketleme/depolama tesisi mi kuruyorsunuz? TÜİ-B6 konu kodunu kullanın. Karma projelerde hangi yatırımın ağırlıklı olduğu belirleyicidir; tereddüt durumunda İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’ne danışın.KKYDP 2026’nın desteklediği diğer yatırım konuları hakkında kapsamlı bilgi almak için KKYDP 2026 başvuru rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Kırsal Kalkınma Desteği – KKYDP Arıcılık Hibesine Kimler Başvurabilir? Temel Şartlar
Tebliğ No: 2026/9 ve Uygulama Esasları Madde 14.6 uyarınca gerçek ve tüzel kişiler AÜİP kapsamında başvuru yapabilmektedir. Ancak arıcılık özelinde aşağıdaki ek koşullar geçerlidir.
Başvuru için aranan şartlar:
- AKS’ye (Arıcılık Kayıt Sistemi) kayıtlı olunması zorunludur; kaydın güncel ve aktif olması gerekmektedir
- Bakanlık kayıt sistemine son 5 yıl kesintisiz kayıtlı bulunulmalıdır; bu koşul özellikle kapasite artırımı ve modernizasyon/otomasyon başvurularında aranmaktadır
- Başvuru tarihi itibarıyla en az 30 arılı kovana sahip olunmalıdır
- Yatırım yeri kırsal alan kriterlerinden en az birini karşılamalıdır
- Aynı yatırım konusunda başka bir kamusal destekten son 4 yıl içinde yararlanılmamış olmalıdır
Uygunsuz durumlar:
- Aynı yatırım konusunda son 4 yıl içinde KKYDP veya başka bir kamusal destekten yararlanmış olmak
- AKS kaydının bulunmaması veya kayıt süresinin 5 yıl kesintisiz şartını karşılamaması
- Kırsal alan kriterlerinden hiçbirini taşımayan bir yatırım yeri seçilmiş olması
Uyarı: 5 yıl kesintisiz AKS kaydı şartı kapasite artırımı ve modernizasyon başvurularında aranmaktadır; yeni tesis başvurularında başvuru konusuyla ilgili kayıt şartları farklılık gösterebilir. Kesin şartları Uygulama Esasları Madde 14.6’dan doğrulayınız.
“Yeni başlayan arıcı başvurabilir mi?” sorusuna gelince: yeni tesis niteliğinde başvuran arıcılar için 5 yıl kesintisiz AKS kaydı şartı farklı uygulanabilmektedir. Ancak başvuru tarihinde en az 30 arılı kovana sahip olma koşulu her durumda geçerlidir. Yeni başlayan bir arıcı önce AKS kaydını yaptırarak ve kovan varlığını oluşturarak bu programın sonraki dönemlerine başvurabilir.
KKYDP AÜİP Kapsamında Desteklenen Malzeme ve Ekipmanlar (EK-8 Listesi)
Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı – KKYDP 2026 Uygulama Rehberi Ekleri EK-8, AÜİP kapsamında hibeye esas sayılabilecek malzeme ve ekipmanları dört ana kategoride listelemektedir. Bütçenizi oluştururken EK-5 referans fiyat listesiyle birlikte bu eki kullanmanız zorunludur; piyasa fiyatlarıyla hazırlanan bütçeler İl Proje Değerlendirme Komisyonu tarafından iade edilmektedir.
Kategori 1 – Kovan ve Kovan Aparatları:
- Langstroth ve diğer kovan türleri
- Petek yapıştırma makinesi
- Sır alma bıçağı
- Bal refraktometresi
- Asit buharlaştırma aparatı
- Bal mikseri
- El demiri ve çerçeve tutma aleti
- Organik asit eldiveni ve arıcı pürmüz çakmağı
- Bal mumu eritme makinesi
- Elektronik kontrollü çit sistemi
- Bal taşıma sandığı ve bal sağım çadırı
- Çerçeve delme aleti
- Polen kurutma ve temizleme makinesi
- Arı yemlikleri
Kategori 2 – Bal Sağım ve İşleme Ekipmanı:
- Bal sağım makinesi
- Bal olgunlaştırma tankı
- Balmumu kazanı
Not: Arı ürünleri işleme tesisine yönelik daha kapsamlı ekipman alımları AÜİP değil TÜİ-B6 konu kodu altında değerlendirilmektedir.
Kategori 3 – Gezginci Arıcılık Ekipmanı:
- 200 ve daha fazla arılı kovana sahip gezginci arıcılar için arıcı barakası (demonte yapıda olmak zorunludur, hibeye esas üst tutar 150.000 TL) veya karavan
- Güneş enerji sistemi
Kategori 4 – Ana Arı Üretimi Ekipmanı:
- 100 ve daha fazla kovanlı ana arı üreticileri için çiftleştirme kovanı veya kutusu (en az 1.000 adet)
- Arıcı barakası veya karavanı
- Güneş enerji sistemi
Uyarı: İnsansız hava aracı (ZİHA) alımı içeren başvurularda ZİHA sürücü belgesi en geç nihai rapor aşamasında sunulmak zorundadır; başvuru aşamasında aranmaz. Ancak sürücü eğitiminin tamamlanması aylarca sürebileceğinden başvurudan önce bu süreci başlatmanızı öneririz. Nihai raporda belge eksikliği nedeniyle onay alınamayan başvurucular son ödemeyi kaybetmektedir.
Gezginci Arıcılık Hibe Desteği: 200 Kovan Eşiği ve Baraka/Karavan Kuralları
Gezginci arıcılık, mevsimsel çiçeklenmeyi takip ederek kovanları taşıyan ve Türk arıcılığının önemli bir bölümünü oluşturan bir üretim modelidir. KKYDP 2026 Uygulama Esasları Madde 14.6 ve EK-8, gezginci arıcılara yönelik özel bir düzenleme içermektedir.
| Gezginci Arıcılık | Şart | Desteklenen Ekipman | Hibeye Esas Üst Limit |
|---|---|---|---|
| Gezginci Arıcılık (standart) | 200 ve daha fazla arılı kovan | Arıcı barakası (demonte) veya karavan, güneş enerji sistemi | Baraka için 150.000 TL; karavan ve güneş sistemi EK-5 referans fiyatı |
| Ana Arı Üretimi | 100 ve daha fazla kovan | Çiftleştirme kovanı/kutusu (min. 1.000 adet), arıcı barakası veya karavanı, güneş enerji sistemi | EK-5 referans fiyatı |
Baraka ile ilgili kritik kural: Arıcı barakasının demonte (söküp takılabilir) yapıda olması şarttır. Sabit inşaat niteliği taşıyan yapılar hibe kapsamına girmez. Bu ayrım inşaat projesi sunarak başvuru yapan arıcıların en sık düştüğü hatalar arasındadır.
200 kovan eşiğinin nasıl hesaplandığı da önemlidir: başvuru tarihindeki AKS kayıtlı kovan sayısı esas alınır. Eşiğin altında kalan başvurucular gezginci arıcılık baraka/karavan desteğinden yararlanamaz; bu kalemleri bütçeye dahil etmeleri ret gerekçesi oluşturur.
Arı Ürünleri İşleme Tesisi Hibesi: TÜİ-B6 Konu Kodu Neden Ayrı?
Bal işleme tesisi, propolis üretim hattı veya arı sütü paketleme ünitesi kurmak ya da mevcut tesisini büyütmek isteyen arıcılar ve girişimciler AÜİP değil TÜİ-B6 konu kodunu kullanmak zorundadır. Bu iki konunun karıştırılması başvuruyu geçersiz kılmaktadır.
TÜİ-B6 kapsamına giren yatırımlar: bal işleme ve paketleme hattı, propolis ekstraksiyon ünitesi, arı sütü işleme ve soğuk depolama tesisi, balmumu işleme ekipmanı, arı ekmeği üretim ve depolama tesisi.
Kapasite kısıtları açısından TÜİ-B6’nın EK-2’de belirlenmiş sabit bir alt veya üst sınırı bulunmamaktadır. Hibe üst limiti 30.000.000 TL ve oranlar yüzde 50 ila yüzde 70 arasında AÜİP ile aynı koşulları taşımaktadır.
Organik gübre işleme hibesiyle birlikte tarımsal atıktan değer üretmeyi düşünen işletmeciler için organik gübre işleme hibe desteği rehberimizi de incelemenizi öneririz.
Kovan Başı Yıllık Destekleme ile KKYDP Yatırım Hibesi: Aynı Şey Değil
Pek çok arıcı, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın her yıl ödediği kovan başı destekleme ile KKYDP yatırım hibesini aynı şey zannederek aramalarını yapmaktadır. Bu iki destek mekanizması birbirinden tamamen farklıdır.
| Destek Türü | Ne İçin? | Başvuru Kanalı | Ödeme Şekli | Sıklık |
|---|---|---|---|---|
| Kovan Başı Destekleme | AKS’ye kayıtlı her arıcıya kovan sayısı üzerinden ödenen rutin destek (örgütlü 140 TL/kovan, örgütsüz 100 TL/kovan, gezginci arıcıya +0,3 katsayı) | AKS ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğü | Yıllık nakit ödeme | Her yıl |
| KKYDP AÜİP Yatırım Hibesi | Ekipman, kovan, gezginci arıcılık ekipmanı gibi somut yatırım projelerine verilen geri ödemesiz hibe | Tarım Reformu Genel Müdürlüğü (TRGM) veri giriş sistemi | Proje bazlı tek seferlik ödeme | Başvuru dönemleriyle sınırlı |
Kovan başı destekleme almak için KKYDP başvurusu yapmak gerekmez; ikisi birbirinden bağımsızdır. KKYDP yatırım hibesi alındıktan sonra kovan başı destekleme almaya devam edilebilir.
Kırsal Kalkınma Desteği – KKYDP Arıcılık Başvurusunda Hangi Belgeler Gerekli?
| Belge Adı | Sunuş Aşaması | Özel Koşul |
|---|---|---|
| AKS (Arıcılık Kayıt Sistemi) kaydı belgesi | Başvuru | Kayıt güncel ve aktif olmalıdır |
| 5 yıl kesintisiz Bakanlık kayıt belgesi | Başvuru | Kapasite artırımı ve modernizasyon başvurularında zorunlu |
| Hayvan Varlığı Taahhütnamesi | Başvuru | En az 30 arılı kovan beyanı |
| Tapu / Kira sözleşmesi | Başvuru / Sözleşme | Kiralık arazide noter onaylı hali sözleşme aşamasında |
| Kırsal alan uygunluk belgesi veya taahhütnamesi | Başvuru | Yatırım yerinin kırsal alan kriterlerinden en az birini taşıması |
| Makine-Ekipman Teknik Raporu | Başvuru | EK-8 ve EK-5 referans fiyat listesiyle uyumlu olmalı |
| Genel Taahhütname | Başvuru | TRGM tarafından belirlenen standart form |
| Adli Sicil Kaydı | Başvuru / Sözleşme | Tüzel kişilerde yönetim kurulu üyeleri için |
| ZİHA Sürücü Belgesi | Nihai Rapor | Yalnızca ZİHA alımı içeren projelerde zorunlu |
| Noter onaylı kira sözleşmesi (kiralık arazide) | Sözleşme | 7 yıl kira şartı sağlanmalıdır |
KKYDP yatırım yeri şartları ve kiralık arazi koşulları hakkında ayrıntılı bilgi için KKYDP 2026 yatırım yeri şartları rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Başvuru Süreci: Adım Adım Kırsal Kalkınma Desteği Arıcılık Hibesi
Başvurular Tarım Reformu Genel Müdürlüğü’nün (TRGM) veri giriş sistemine elektronik olarak yapılmaktadır. Fiziki başvuru kabul edilmemektedir.
1 – Projenizin niteliğini belirleyin: kovan ve ekipman yatırımı mı (AÜİP) yoksa işleme/paketleme/depolama tesisi mi (TÜİ-B6)? Bu adımı doğru atmak tüm sürecin sağlıklı yürümesini sağlar.
2 – AKS kaydınızın güncel olduğunu ve 5 yıl kesintisiz kayıt şartını karşıladığını doğrulayın. Kapasite artırımı veya modernizasyon başvurusu yapacaksanız bu şartı atlamamanız kritiktir.
3 – Yatırım yerinizin kırsal alan kriterlerinden en az birini taşıdığını teyit edin. Kriterler Uygulama Rehberi Ekleri’nde listelenmiştir; tek bir kriteri sağlamak yeterlidir.
4 – EK-5 referans fiyat listesi ve EK-8 malzeme listesini kullanarak hibeye esas bütçenizi oluşturun. Referans fiyat listesinde yer almayan kalemleri bütçeye dahil etmeden önce İl Proje Değerlendirme Komisyonu’nun bu kalemleri değerlendirip değerlendirmeyeceğini kontrol edin.
5 – Başvuru belgelerini eksiksiz toplayın ve veri giriş sistemine yükleyin. Eksik belgeyle sisteme girilen başvurular değerlendirmeye alınmaz.
6 – Başvuru döneminin açıklandığı tarihe dikkat edin; 2026 dönemi tarihleri henüz açıklanmamıştır. tarimorman.gov.tr/TRGM adresini düzenli takip edin.
7 – İl Proje Değerlendirme Komisyonu değerlendirmesini ve TRGM onayını takip edin; eksik veya düzeltme gerektiren belgeler için bildirim geldiğinde belirlenen süre içinde yanıt verin.
8 – Hibe sözleşmesi aşamasında noter onaylı kira sözleşmesi (kiralık arazide), vergi ve SGK borçsuzluk belgesi ile diğer ek belgelerinizi İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’ne teslim edin.
KKYDP başvurularında hangi koşulların başvuruyu engellediğini öğrenmek için KKYDP 2026 kimler başvuramaz rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Kırsal Kalkınma Desteği-KKYDP Arıcılık Başvurularında En Sık Yapılan 5 Hata
KobiTime ekibi olarak sektör uzmanlarıyla yaptığımız görüşmeler doğrultusunda KKYDP arıcılık başvurularında en sık karşılaşılan hatalar şunlardır.
1 – Arı ürünleri işleme tesisi için AÜİP konu kodu kullanmak. Bal veya propolis işleme tesisi kurmak isteyen başvurucuların TÜİ-B6 kodu kullanması gerekirken AÜİP kodu ile başvurması başvuruyu geçersiz kılar. Konu kodu seçimini başvurudan önce netleştirin; tereddüt durumunda İl Müdürlüğü’ne danışın.
2 – 5 yıl kesintisiz AKS kaydı şartını karşılamadan kapasite artırımı başvurusu yapmak. Bu şart kapasite artırımı ve modernizasyon başvurularında idari uygunluk kontrolünde sorgulanır; şartı karşılamayan başvurular değerlendirmeye alınmaz. AKS kayıt geçmişinizi başvurmadan önce İl Müdürlüğü’nden doğrulayın.
3 – Gezginci arıcılık baraka/karavan desteğini 200 kovan eşiğini sağlamadan bütçeye dahil etmek. 200’den az kovana sahip arıcıların bu kalemi bütçeye eklemesi ret gerekçesi oluşturur. Başvuru tarihindeki AKS kayıtlı kovan sayınız 200’ün altındaysa bu kalemi bütçeden çıkarın.
4 – EK-5 referans fiyat listesini kullanmadan piyasa fiyatıyla bütçe oluşturmak. İl Proje Değerlendirme Komisyonu proje bedellerini piyasa rayiçleriyle karşılaştırır; referans fiyat listesinin üzerindeki teklifler iade edilir. Bütçenizi her zaman EK-5 ve EK-8’i esas alarak hazırlayın.
5 – ZİHA alımını projeye dahil edip sürücü belgesi temin etmemeyi planlamak. ZİHA sürücü belgesi nihai rapor aşamasında zorunludur; belge sunulamadığında nihai ödeme onaylanmaz. Sürücü eğitimi aylarca sürebileceğinden başvurudan önce bu süreci başlatmanızı öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
KKYDP 2026 arıcılık hibesi ne kadar ve hibe oranı nedir?
AÜİP konu kodu kapsamında hibeye esas proje tutarı üst limiti 30.000.000 TL olup hibe oranı yüzde 50 ila yüzde 70 arasındadır. Yeni tesis, tamamlama, kapasite artırımı ve modernizasyon olmak üzere dört yatırım niteliğinin tamamında başvuru yapılabilir.
KKYDP arıcılık hibesine başvurmak için kaç kovana sahip olmak gerekiyor?
Başvuru için en az 30 arılı kovan zorunludur. Kapasite artırımı ve modernizasyon başvurularında ayrıca Bakanlık kayıt sistemine son 5 yıl kesintisiz kayıtlı olma şartı aranır. Tüm başvuruların AKS’ye kayıtlı olması da zorunludur.
Gezginci arıcılar KKYDP’den arıcı barakası veya karavanı alabilir mi?
Evet. 200 ve daha fazla arılı kovana sahip gezginci arıcılar ile 100 ve daha fazla kovanlı ana arı üreticileri arıcı barakası veya karavanı için hibe alabilir. Barakanın demonte yapıda olması zorunludur; arıcı barakası için hibeye esas üst tutar 150.000 TL’dir.
Bal işleme tesisi kurmak istiyorum; AÜİP mi yoksa TÜİ-B6 konu kodunu kullanmalıyım?
Bal, propolis veya diğer arı ürünlerinin işlenmesi, paketlenmesi ve depolanması için TÜİ-B6 konu kodunu kullanmanız gerekmektedir. AÜİP yalnızca arı yetiştiriciliği ekipmanı ve kovanlarını kapsar; yanlış konu kodu kullanımı başvuruyu geçersiz kılar.
KKYDP arıcılık hibesi kovan başı yıllık desteklemeden farklı mı?
Evet, tamamen farklı iki sistemdir. Kovan başı yıllık destekleme AKS’ye kayıtlı arıcılara her yıl kovan başına ödenen rutin bir ödemedir (örgütlü 140 TL, örgütsüz 100 TL). KKYDP arıcılık hibesi ise ekipman ve tesis yatırımlarına yönelik proje bazlı geri ödemesiz bir yatırım desteğidir.
Kaynakça
- Tebliğ No: 2026/9 (3 Nisan 2026, RG 33213) – https://www.resmigazete.gov.tr
- KKYDP 2026 Uygulama Esasları Madde 14.6 (18 Nisan 2026) – https://www.tarimorman.gov.tr/TRGM/Belgeler/0KIRSAL%20KALKINMA%20DAİRE%20BAŞKANLIĞI/KKYDP%20TEBLİĞ/18.04.2026/Uygulama%20Esaslari.pdf
- KKYDP 2026 Uygulama Rehberi Ekleri EK-1, EK-2, EK-5, EK-8 (18 Nisan 2026) – https://www.tarimorman.gov.tr/TRGM/Belgeler/0KIRSAL%20KALKINMA%20DAİRE%20BAŞKANLIĞI/KKYDP%20TEBLİĞ/18.04.2026/Uygulama%20Rehberi%20Ekleri.pdf
- 5488 Sayılı Tarım Kanunu Madde 19 – https://www.mevzuat.gov.tr
- 10802 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (31 Aralık 2025) – https://www.resmigazete.gov.tr
- Tarım Reformu Genel Müdürlüğü KKYDP Başvuru Sayfası – https://www.tarimorman.gov.tr/TRGM/Link/59/Kkydp-Basvuru
Yasal Uyarı
Bu içerik, KKYDP 2026 Uygulama Esasları Madde 14.6 ve EK-8 (18 Nisan 2026, tarimorman.gov.tr/TRGM) esas alınarak bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Başvuru tarihleri 2026 dönemi için henüz açıklanmamıştır; güncel tarih için tarimorman.gov.tr/TRGM takip edilmelidir. Bu içerik genel bilgi amaçlıdır; başvurunuzu İl Tarım ve Orman Müdürlüğü veya uzman bir danışmanla birlikte yönetmenizi öneririz. kobitime.com bu içeriğe dayanılarak alınan kararlardan doğabilecek herhangi bir sonuçtan sorumlu tutulamaz. Hatalı bilgi bildirimi için iletisim@kobitime.com adresine yazabilirsiniz.
